Ευτυχία: Αλήθεια ή ουτοπία ;

Ευτυχία είναι η καλή, η ευνοική τύχη, η ψυχική ικανοποίηση που πηγάζει από την πραγματοποίηση των σκοπών που θέτει κάθε άνθρωπος στη ζωή του.Οι σκοποί όμως που θέτουν οι άνθρωποι στη ζωή τους δεν είναι πάντοτε κοινοί. Για  αυτό το λόγο μπορούμε να πούμε ότι η ευτυχία είναι ζήτημα πρώτα-πρώτα προσωπικό. Η ευτυχία δεν αποτελεί πάντοτε μια μόνιμη κατάσταση, είναι κάτι το πολύ ρευστό, το ευμετάβλητο. Δεν είναι φυσικά βέβαιη ευτυχία η συνηθισμένη διασκέδαση,  τα ταξίδια, οι εκδρομές, τα  κέντρα, το θέατρο και ο κινηματογράφος. Ούτε ταυτίζεται με την απαλλαγή του ανθρώπου από τις έγνοιες της ζωής, το άγχος, τη θλίψη. Αξίζει όμως να διευκρινίσουμε ότι ο κενός άνθρωπος, ο απομονωμένος, ο απονεκρωμένος και ξεκομμένος από τη ζωή, δεν μπορεί να είναι πραγματικά ευτυχισμένος. Το θέμα της ευτυχίας έχει άμεση σχέση με το πώς αντιλαμβανόμαστε το νόημα της ζωής και δεν εξαρτάται από τις εξωτερικές ανέσεις και το ασταμάτητο κυνηγητό των απολαύσεων. Πλείστες όσες θεωρίες και απόψεις  έχουν διατυπωθεί από την αρχαιότητα μέχρι την εποχή μας σχετικά με το περιεχόμενο, την έννοια και την ουσία του ιδανικού της ευτυχίας. Κατά τον Επίκουρο η άδικη πράξη είναι ο χειρότερος εχθρός της ευτυχίας.`Δίκαιος βίος αταραχότατος, ο δε άδικος πλείστης ταραχής γέμων`,ενώ σύμφωνα με τον Αντιφώντα ύψιστο αγαθό του ανθρώπου και αληθινή πηγή ευτυχίας του είναι η ψυχική γαλήνη.

Έχοντας λοιπόν υπόψη μας τις πολυποίκιλες, αλληλοσυγκρουόμενες και υποκειμενικές πολλές φορές, φιλοσοφικές θεωρίες για το πολυπόθητο ιδανικό της ευτυχίας ,μπορούμε με βεβαιότητα να πούμε ότι μέτρο για την ευτυχία είναι ο ίδιος ο άνθρωπος με τα παντοειδή προβλήματά του που του γεννούν τόσο η φύση του, όσο και οι αντικειμενικές δυσκολίες της ύπαρξής του. Αναντίρρητος είναι ο ρόλος της σωματικής και ψυχοπνευματικής υγείας στη δημιουργία της ευτυχίας αλλά και η άγνοια των πραγμάτων και η αμάθεια, πολλές φορές, δεν εμποδίζουν τον άνθρωπο να χαίρεται μακάριος τη ζωή. Σημειώνουμε με έμφαση ότι όχι μόνο ο υλικός πλούτος αλλά και το χάδι της μάνας, το γέλιο του πατέρα, τα παιχνίδια των αδελφών, ο έπαινος του δασκάλου, η επίσκεψη στον ασθενή, η πίστη στη φιλία, η τήρηση των κανόνων και των αναγνωρισμένων αρχών και αξιών, μπορεί να αποτελέσουν τα πολύτιμα πετράδια που στολίζουν και λαμπρύνουν το περιπόθητο διάδημα της ευτυχίας. Επιπροσθέτως η  ειρήνη αποτελεί απερίγραπτης αξίας αγαθό και αληθινή πηγή για την ατομική και συλλογική ευτυχία, γιατί οι ευκολίες της ζωής που δημιουργεί εξευγενίζουν και εξυψώνουν τον άνθρωπο.

Δεν εννοούμε βέβαια με τα παραπάνω ότι η ευτυχία υπάρχει μόνο στο χώρο της ουτοπίας. Η ευτυχία είναι κατορθωτή και η ζωή υπέροχη. Βρίσκεται στην ψυχική πληρότητα και ισορροπία, στην αληθινή παιδεία, στη σωστή αξιολόγηση και επανατοποθέτηση των αναποδογυρισμένων αξιών της ζωής, στην επιτέλεση του χρέους και του καθήκοντος, στην καταπολέμηση και εξάλειψη της βίας και της αυθαιρεσίας των απάνθρωπων καθεστώτων.  Πρέπει επιτέλους να καταλάβει ο άνθρωπος ότι η ευτυχία είναι ένα όραμα, ένας ύψιστος σκοπός του ανθρώπου, ένα ζωηφόρο ιδανικό. Τα ιδανικά όμως δεν πραγματοποιούνται, δεν κατακτώνται εύκολα. Μέσα από τη συλλογική δράση και την κοινή προσπάθεια θα γίνει πραγματοποιήσιμη η προσέγγιση του ιδανικού. Όσο εγωιστικά κι αν σκέφτεται ο άνθρωπος, πρέπει να αντιληφθεί κάποτε ότι δεν είναι καλό να αγνοεί την αντικειμενική πραγματικότητα. Ατομική ευτυχία μέσα σε μια μίζερη κοινωνία είναι πολύ δύσκολο να νοηθεί Όταν ο συνάνθρωπος πονά, όταν τα παιδιά του πεινούν, όταν η πατρίδα σου είναι εξαρτημένη, όταν σε προκαλούν με τη χλιδή και την πολυτέλεια ορισμένοι, τη στιγμή που εσύ αγωνιάς να επιβιώσεις, όταν η αρρώστεια και η δυστυχία παραφυλάει σε κάθε βήμα της ζωής σου σαν άνθρωπος, όσο πωρωμένος κι αν είσαι, δεν μπορείς να είσαι ευτυχισμένος .Οι κραυγές αγωνίας των άλλων ταράζουν τα νερά της ανθρώπινης αναλγησίας και του εφησυχασμού. Η πραγματική ευτυχία υπάρχει μόνο όταν ολόκληρη η κοινωνία ευημερεί και ευτυχεί. Μόνο επομένως, αν αλλάξουμε τις συνθήκες και τις δομές της σημερινής κοινωνικής συμβίωσης και καταστήσουμε τον κόσμο δικαιότερο, ανθρωπινότερο και ιδανικότερο θα γευτούμε τους γλυκούς καρπούς της ευτυχίας. Η ατομική ευδαιμονία τη στιγμή που το σύνολο των συνανθρώπων μας βυθίζεται στα πνιγηρά σκοτάδια της δυστυχίας και δυσπρόσιτη και εγωιστική είναι. Οι ηθικές εκτροπές, οι σωματικές ηδονές, τα μεθύσια, η αμφισβήτηση των πάντων και η απλούστευσή τους, τα πλούσια τραπέζια απατηλό μόνο είδωλο της πραγματικής ευτυχίας, που πηγάζει από την ίδια ρίζα με την αρετή, αποτελούν. Κι ας μην ξεχνάμε ότι οι πιο αξιολύπητοι άνθρωποι είναι αυτοί που δεν χαίρονται όσα έχουν, αλλά θρηνούν για όσα τους λείπουν και ονειρεύονται να αποκτήσουν.