Κυβερνήσεις: 40 χρόνια …πρόωρες

 – Πόσες και ποιες «έβγαλαν» 4ετία

– Ποια είναι η πιο βραχύβια διακυβέρνηση

Γράφει η Γιούλη Ηλιοπούλου

 

Ότι το Σύνταγμα ορίζει με σαφήνεια πως οι εθνικές εκλογές διεξάγονται κάθε τέσσερα χρόνια όλοι το γνωρίζουμε. Γνωρίζουμε επίσης καλά πως από το 1974 και μετά λίγες φορές μια Βουλή κατάφερε να ολοκληρώσει τον βίο της.  Είτε επειδή οι κυβερνήσεις δεν εξασφάλιζαν ψήφο εμπιστοσύνης και ο σχηματισμός νέας κυβέρνησης δεν ήταν εφικτός είτε επειδή το κόμμα που είχε τη διακυβέρνηση της χώρας επέλεγε τον εκλογικό αιφνιδιασμό έναντι των κομματικών του αντιπάλων

Αυτοί που άντεξαν

Για την ακρίβεια μόλις τρεις τα κατάφεραν…  (Κυβέρνηση ΝΔ 1977-1981, Κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ 1985-1989, Κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ 2000-2004)

Στα χρόνια της Μεταπολίτευσης έχουν πραγματοποιηθεί 17 αναμετρήσεις (!), ενώ ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει παραστεί στην ορκωμοσία 17 πρωθυπουργών. Δηλαδή επτά περισσότερες απ’ ό,τι θα έπρεπε.

Η πιο βραχύβια διακυβέρνηση  

Η Νέα Δημοκρατία μέχρι και σήμερα κρατάει το ρεκόρ της πιο βραχύβιας διακυβέρνησης (Ιούνιος – Νοέμβριος 1989), ενώ η χώρα έχει οδηγηθεί τρεις φορές σε εκλογές την ίδια χρονιά (1989, 2012 και 2015).

Σε αυτά τα 45 χρόνια έχουν πραγματοποιηθεί 17 εκλογικές αναμετρήσεις (!), ενώ ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει παραστεί στην ορκωμοσία 17 πρωθυπουργών.

Εν όψει των πρόωρων εκλογών της 7ης Ιουλίου η «ΠΑΤΡΙΣ» κάνει αναδρομή στις εθνικές εκλογές που διεξήχθησαν στην Ελλάδα από το 1974 μέχρι και το 2015.

17 Νοεμβρίου 1974

Οι πρώτες ελεύθερες εκλογές στην Ελλάδα μετά την πτώση της Χούντας πραγματοποιούνται στις 17 Νοεμβρίου του 1974. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής έγινε ο πρωθυπουργός της Γ’ Ελληνικής Δημοκρατίας, ενώ το κόμμα του η Νέα Δημοκρατία συγκέντρωσε το μεγαλύτερο ποσοστό που έχει πάρει πολιτικός σχηματισμός μέχρι και σήμερα (54,37%).

20 Νοεμβρίου 1977

Στις 20 Νοεμβρίου 1977 πραγματοποιούνται ξανά βουλευτικές εκλογές. Η Νέα Δημοκρατία τις κερδίζει ξανά (41,84%). Αυτές οι εκλογές είναι η απαρχή της ανόδου του ΠΑΣΟΚ στην εξουσία, αλλά και η τελευταία φορά που θα ορκιζόταν πρωθυπουργός ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, μιας και το 1980 εκλέχθηκε Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Ο διάδοχός του ήταν ο Γεώργιος Ράλλης. Η συγκεκριμένη θητεία της κυβέρνησης ήταν πλήρης καθώς οι επόμενες εκλογές πραγματοποιήθηκαν στις 18 Οκτωβρίου 1981.

18 Οκτωβρίου 1981

Με το σύνθημα της «Αλλαγής» το ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου κερδίζει τις εκλογές. Η θητεία της πρώτης κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ θα λήξει τέσσερις μήνες πριν τη Συνταγματική της θητεία, τον Ιούνιο του 1985.

2 Ιουνίου 1985

Οι εκλογές της 2ας Ιουνίου βρίσκουν και πάλι νικητή το ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου. Η δεύτερη διακυβέρνηση θα είναι πλήρης καθώς οι επόμενες εκλογές θα γίνουν τον Ιούνιο του 1989

18 Ιουνίου 1989

Στις εκλογές της 18ης Ιουνίου η Νέα Δημοκρατία θα κόψει πρώτη το νήμα χωρίς ωστόσο να μπορεί να σχηματίσει κυβέρνηση, ελλείψει της απαραίτητης κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας (145 έδρες). Ωστόσο στις 2 Ιουλίου έπειτα από κύκλο διερευνητικών εντολών σχηματίζεται η κυβέρνηση Τζαννή Τζανετάκη αποτελούμενη από Νέα Δημοκρατία και Συνασπισμό. Ωστόσο η θητεία της είναι βραχύβια καθώς η χώρα θα οδηγηθεί εκ νέου σε κάλπες τον Νοέμβριο του 1989.

5 Νοεμβρίου 1989

Και σε αυτή την αναμέτρηση η Νέα Δημοκρατία βγαίνει πρώτη χωρίς όμως να εξασφαλίζει την κυβερνητική πλειοψηφία. Το αποτέλεσμα ήταν να δημιουργηθεί η οικουμενική κυβέρνηση υπό τον Ξενοφώντα Ζολώτα με στήριξη από την Νέα Δημοκρατία, το ΠΑΣΟΚ και τον Συνασπισμό.

8 Απριλίου 1990

Η Νέα Δημοκρατία με αρχηγό τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη κερδίζει τις εκλογές ωστόσο αυτή τη φορά της λείπει μόνο μία έδρα για τους 151. Έτσι λοιπόν συμφωνεί με τη ΔΗΑΝΑ του Κωνσταντίνου Στεφανόπουλου για να της παραχωρηθεί μία έδρα. Μετά τον σχηματισμό κυβέρνησης, το Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο εξέδωσε απόφαση ότι είχε γίνει λάθος στην κατανομή των εδρών της Νέας Δημοκρατίας και στερούνταν μιας έδρας, οπότε στη Νέα Δημοκρατία δόθηκε μια επιπλέον έδρα και πλέον η κυβέρνηση βρέθηκε με 152 έδρες στη Βουλή.

10 Οκτωβρίου 1993

Οι πρόωρες εκλογές της 10ης Οκτωβρίου βρίσκουν νικητή το ΠΑΣΟΚ του Ανδρέα Παπανδρέου. Ο ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ σχημάτισε την τρίτη και τελευταία κυβέρνησή του καθώς παραιτήθηκε τον Ιανουάριο του 1996 για λόγους υγείας. Τη θέση του ανέλαβε ο Κώστας Σημίτης ο οποίος οδήγησε τη χώρα σε εκλογές τον Σεπτέμβριο του 1996.

22 Σεπτεμβρίου 1996

Το ΠΑΣΟΚ με τον Κώστα Σημίτη κερδίζει τις εκλογές ωστόσο και σε αυτή την περίπτωση δεν εξαντλείται η τετραετία καθώς προκηρύσσονται εκλογές για τον Απρίλιο του 2000.

9 Απριλίου 2000

Το ΠΑΣΟΚ σχηματίζει και πάλι αυτοδύναμη κυβέρνηση και ο Κώστας Σημίτης μένει στην εξουσία μέχρι και τον Μάρτιο του 2004.

7 Μαρτίου 2004

Στις εκλογές της 7ης Μαρτίου η Νέα Δημοκρατία του Κώστα Καραμανλή επανέρχεται στην εξουσία. Ωστόσο θα αντέξει για 3,5 χρόνια. Δηλαδή μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2007.

16 Σεπτεμβρίου 2007

Η Νέα Δημοκρατία κερδίζει ξανά την αυτοδυναμία. Ωστόσο ο Κώστας Καραμανλής θα παραμείνει στην πρωθυπουργία για δύο χρόνια καθώς η χώρα οδηγείται ξανά σε εκλογές τον Οκτώβριο του 2009.

4 Οκτωβρίου 2009

Σε αυτές τις εκλογές το ΠΑΣΟΚ του Γιώργου Παπανδρέου συγκεντρώνει 44% και σχηματίζει κυβέρνηση. Ωστόσο ο Γιώργος Παπανδρέου θα παραμείνει στη θέση του μέχρι τον Νοέμβριο του 2011. Σε αυτά τα δύο χρόνια μεσολαβεί η υπογραφή του πρώτου Μνημονίου. Τη θέση του αναλαμβάνει ο Λουκάς Παπαδήμος ο οποίος θα παραμείνει στο Μέγαρο Μαξίμου μέχρι τον Μάιο του 2012, οπότε και διεξάγονται εκλογές.

6 Μαΐου 2012

Η Νέα Δημοκρατία του Αντώνη Σαμαρά μπορεί να κέρδισε αυτή την εκλογική αναμέτρηση ωστόσο δεν σχημάτισε ποτέ κυβέρνηση. Ο κύκλος των διερευνητικών εντολών εξαντλήθηκε και έτσι προκηρύχθηκαν νέες εκλογές ένα μήνα μετά.

17 Ιουνίου 2012

Ο Αντώνης Σαμαράς καταφέρει να σχηματίσει κυβέρνηση συνεργασίας με τη συμμετοχή του ΠΑΣΟΚ και της ΔΗΜΑΡ. Ωστόσο η κυβερνητική της θητεία τερματίστηκε τον Ιανουάριο του 2015, καθώς η Βουλή δεν κατάφερε να εκλέξει Πρόεδρο της Δημοκρατίας.

25 Ιανουαρίου 2015

Η συγκεκριμένη μέρα θεωρείται ως σταθμός για την Αριστερά στην Ελλάδα. Και αυτό διότι ο ΣΥΡΙΖΑ αναδείχθηκε πρώτο κόμμα. Πρωθυπουργός έγινε ο Αλέξης Τσίπρας ωστόσο για να σχηματιστεί κυβέρνηση συνεργάστηκε με τους ΑΝΕΛ του Πάνου Καμμένου. Ωστόσο ήταν γραφτό να γίνουν εκλογές έπειτα από εννέα μήνες μέσα στους οποίους μεσολάβησε η διαπραγμάτευση με τους δανειστές και η υπογραφή του τρίτου Μνημονίου, έπειτα από το δημοψήφισμα της 5ης Ιουλίου.

15 Σεπτεμβρίου 2015

Μετά την ψήφιση του τρίτου Μνημονίου η χώρα οδηγήθηκε σε νέες εκλογές. Νικητής αναδείχθηκε και πάλι ο ΣΥΡΙΖΑ χωρίς όμως να έχει κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Έτσι σχημάτισε εκ νέου συγκυβέρνηση με τους ΑΝΕΛ. Ωστόσο η συνεργασία των δύο κομμάτων κράτησε μέχρι και την ψήφιση της Συμφωνίας των Πρεσπών. Οι ΑΝΕΛ τότε έφυγαν από την κυβέρνηση, ωστόσο ο ΣΥΡΙΖΑ κατάφερε να διατηρήσει τα ηνία χάρη στην ψήφο εμπιστοσύνης που έλαβε από τους βουλευτές των ΑΝΕΛ Κατερίνα Παπακώστα, Έλενα Κουντουρά, Θανάση Παπαχριστόπουλο, Βασίλη Κόκκαλη, Κώστα Ζουράρι, την ανεξάρτητη βουλευτή Κατερίνα Παπακώστα και τον Σπύρο Δανέλλη. Ωστόσο μετά την ήττα του ΣΥΡΙΖΑ στις Ευρωεκλογές ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας αποφάσισε να επισπεύσει τις εθνικές εκλογές με αποτέλεσμα αυτές να πραγματοποιηθούν στις 7 Ιουλίου.

Γι΄ αυτό τώρα σταυρώνουμε το ψηφοδέλτιο και ελπίζουμε να μην μπούμε σε εκλογικό τμήμα τουλάχιστον για ένα εξάμηνο. Έτσι για αλλαγή.

ΕΝΘΕΤΟ

Στα 45 χρόνια της Μεταπολίτευσης έχουν διενεργηθεί δύο δημοψηφίσματα:

1974: Στις 22 Νοεμβρίου πραγματοποιήθηκε δημοψήφισμα για το πολίτευμα της χώρας. Το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος ήταν 69,2% υπέρ της Αβασίλευτης Δημοκρατίας.

2015: Tο Ελληνικό δημοψήφισμα του 2015 προκηρύχθηκε στις 26 Ιουνίου 2015 (ΦΕΚ Α΄ 63) και διεξήχθη μία εβδομάδα αργότερα, στις 5 Ιουλίου, με ερώτημα αν πρέπει να γίνει αποδεκτό το σχέδιο συμφωνίας των τριών θεσμών, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (Ε.Κ.Τ.) και του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (Δ.Ν.Τ.), που προτάθηκε στην Ελλάδα στις 25 Ιουνίου. Το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος ήταν η απόρριψη της πρότασης του σχεδίου συμφωνίας με ποσοστό 61,31%.

ΕΝΘΕΤΟ

Οι 15 πρωθυπουργοί της Μεταπολίτευσης

Νοέμβριος 1974- Μάιος 1980: Κωνσταντίνος Καραμανλής

Μάιος 1980- Οκτώβριος 1981: Γεώργιος Ράλλης

Οκτώβριος 1981-Ιούνιος 1989: Ανδρέας Παπανδρέου

Ιούλιος – Οκτώβριος 1989: Τζαννής Τζανετάκης

Οκτώβριος – Νοέμβριος 1989: Ιωάννης Γρίβας (υπηρεσιακή)

Νοέμβριος 1989 – Απρίλιος 1990: Ξενοφώντας Ζολώτας

Απρίλιος 1990 – Οκτώβριος 1993: Κωνσταντίνος Μητσοτάκης

Οκτώβριος 1993 – Ιανουάριος 1996: Ανδρέας Παπανδρέου

Ιανουάριος 1996 – Μάρτιος 2004: Κώστας Σημίτης

Μάρτιος 2004 – Οκτώβριος 2009: Κώστας Καραμανλής

Οκτώβριος 2009 – Νοέμβριος 2011: Γιώργος Παπανδρέου

Νοέμβριος 2011 – Μάιος 2012: Λουκάς Παπαδήμος

Μάιος 2012 – Ιούνιος 2012: Παναγιώτης Πικραμμένος (υπηρεσιακή)

Ιούνιος 2012 – Ιανουάριος 2015: Αντώνης Σαμαράς

Ιανουάριος 2015 – Αύγουστος 2015: Αλέξης Τσίπρας

Αύγουστος 2015 – Σεπτέμβριος 2015: Βασιλική Θάνου

Σεπτέμβριος 2015 – σήμερα: Αλέξης Τσίπρας