Στρατόπεδα συγκεντρώσεως: Εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας

Είναι κοινά αποδεκτό πως η ύπαρξη των στρατοπέδων συγκέντρωσης έχει ταυτιστεί στη συλλογική μνήμη με τα ναζιστικά εγκλήματα, άποψη εντελώς λανθασμένη, καθώς η «καινοτόμος» αυτή «εφεύρεση» χρονολογείται προγενέστερα. Αυτή η λανθασμένη προσέγγιση δυστυχώς συμφωνεί με τη διχοτόμηση του ιστορικού χρόνου ως προς την κοινωνική πραγματικότητα όχι ως υλική ταξική πάλη, αλλά ως μία δυιστική μάχη του καλού και του κακού, του φωτός με το σκοτάδι.

Πιο συγκεκριμένα, τα στρατόπεδα συγκεντρώσεως ανά τον χρόνο παρουσίαζαν πάντοτε έναν κοινό παρανομαστή: επεδίωκαν είτε τη διαχείριση της περισσευούμενης ή ελλειμματικής εργασιακής δύναμης είτε την εξόντωση των πολιτικών ή εθνικών αντιπάλων. Προηγούνταν δηλαδή και του ναζισμού και του φασισμού και δυστυχώς συμπορεύονταν με τις επιδιώξεις των εκμεταλλευτικών και ταξικών συμφερόντων.

Μία σύντομη ιστορική αναδρομή θα μας παρουσίαζε την αφετηρία της δράσης τους κατά το 1885 ως μέθοδο συσσώρευσης πλούτου από το βασιλιά του Βελγίου και ιδρυτή του Ελεύθερου Κράτους του Κονγκό, το Λεοπόλδο Β΄. Η τακτική  αυτή αφάνισε μέχρι το 1908 10 εκατομμύρια ανθρώπους. Στρατόπεδα συγκεντρώσεως ίδρυσαν και οι Αμερικάνοι κατά τη διάρκεια του πολέμου των ΗΠΑ με την Ισπανία, το 1898, με τη στρατιωτική κατάληψη των υπό ισπανική κατοχή Φιλιππίνων. Τότε εγκλείστηκαν και εν συνεχεία δολοφονήθηκαν στα εν λόγω στρατόπεδα περισσότεροι από 200.000 άνθρωποι. Στρατόπεδα συγκεντρώσεως συναντάμε και κατά τη διάρκεια του δεύτερου πολέμου των Μπόερς (1899-1902) λόγω των αποικιοκρατικών ανταγωνισμών για τον έλεγχο των σημαντικών πλουτοπαραγωγικών πηγών της Νότιας Αφρικής. Στα 64 στρατόπεδα συγκεντρώσεως χάθηκαν δεκάδες χιλιάδες νοτιοαφρικανοί, σύμφωνα με τον ΟΗΕ. Έπειτα οι Γερμανοί δίδαξαν την ιμπεριαλιστική τους πολιτική στους Οθωμανούς συμμάχους τους. Ο Γερμανός αξιωματικός Λίμαν φον Σάντερς, ως σύμβουλος του Σουλτάνου, τον καθοδήγησε ως προς τη δημιουργία των διαβόητων Αμελέ Ταμπουρού, τα τάγματα της καταναγκαστικής εργασίας, τα οποία χρησιμοποιήθηκαν και από τους Οθωμανούς και από τους Νεότουρκους ως μέθοδος εθνοκάθαρσης εναντίον κυρίως των Εβραίων, των Ελλήνων και των Αρμενίων. Τη σκυτάλη αμέσως μετά άδραξε ο εθνικοσοσιαλισμός και ο φασισμός μετατρέποντας την τακτική των στρατοπέδων συγκεντρώσεως σε πραγματική έντεχνη επιστήμη. Τα ναζιστικά στρατόπεδα διακρίνονταν στα στρατόπεδα καταναγκαστικής εργασίας, τα οποία επινόησαν το να προμηθεύουν το γερμανικό κράτος και τις μεγάλες επιχειρήσεις με εργάτες- σκλάβους, δηλαδή να εξοντώνουν έμμεσα τους κρατούμενους δίχως να ζημιωθεί το γερμανικό δημόσιο από το θάνατό τους, και στα στρατόπεδα εξόντωσης, τα οποία υπηρετώντας τη πολιτική της «τελικής λύσης» επεδίωκαν την εθνοκάθαρση, αφανίζοντας από προσώπου γης τους Εβραίους, τους Αθίγγανους, τους νοσούντες και γενικά τους «ανίκανους» για εργασία, τους μη παραγωγικούς. Στρατόπεδα συγκεντρώσεως βέβαια, υπήρξαν και στην τσαρική Ρωσία, τα οποία επί Στάλιν απέκτησαν  μία πιο εξελιγμένη σύνθεση. Τα Γκουλάγκ  αποτέλεσαν την εξελιγμένη μορφή των στρατοπέδων συγκεντρώσεως της καταναγκαστικής εργασίας. Παρόλα αυτά κρίνεται ως ανεδαφική και άκρως ατελέσφορη κάθε σύγκριση ανάμεσα στα ναζιστικά και στα σταλινικά στρατόπεδα συγκεντρώσεως. Και αυτό γιατί κανένα καθεστώς, ούτε ο ναζισμός ούτε ο φασισμός ούτε ο κομμουνισμός, δεν ευθύνεται για τη χρησιμοποίηση της πρακτικής των στρατοπέδων συγκεντρώσεως. Τα στρατόπεδα συγκεντρώσεως δυστυχώς ως πρακτική χρησιμοποίησης αποτελούν μία ανθρώπινη διαστροφή, μία νοσηρή ιδεολογία που επιδιώκει να διαταράξει την ομαλή συνύπαρξη των ανθρώπων εξυπηρετώντας αποκλειστικά τα ιμπεριαλιστικά- οικονομικά συμφέροντα των ισχυρών. Και δυστυχώς απτό παράδειγμα της προαναφερθείσας τακτικής αποτέλεσε και η χώρα μας, η Ελλάδα, η οποία εξυπηρετώντας τις τότε ανάγκες του αγγλοαμερικανικού ιμπεριαλισμού έστησε δεκάδες στρατόπεδα συγκεντρώσεως για να «αντιμετωπίσει» τον «εσωτερικό» εχθρό, αυτόν δηλαδή που αντιτάσσονταν στην εξυπηρέτηση των συμφερόντων των ιμπεριαλιστών βαπτίζοντας τον ως «ύποπτο» αριστερό.

Επιστρέφοντας στο παρόν δυστυχώς θα συναντήσουμε και πάλι σύγχρονα στρατόπεδα συγκεντρώσεως. Έρευνα έρχεται στο φως από ακτιβιστές δημοσιογράφους, σύμφωνα με την οποία αποκαλύπτεται πως οι Αμερικανοί έχουν οργανώσει, κοντά στα Τίρανα στην Αλβανία, στρατόπεδα, στα οποία έχουν συγκεντρώσει φανατικούς μουσουλμάνους μαχητές, όπου και τους εκπαιδεύουν για να τους διοχετεύσουν σε τρομοκρατικές επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή και ιδίως στο Ιράν με απώτερο στόχο την εκμετάλλευση των πλουτοπαραγωγικών πηγών των περιοχών αυτών. Παράλληλα, πολλές χώρες της Ευρώπης πνίγονται στις μέρες μας μέσα στο γιγαντιαίο μεταναστευτικό κύμα. Ο μετανάστης ή πρόσφυγας σήμερα είναι ο σύγχρονος δούλος στο εργασιακό κάτεργο της Δύσης. Πολλές φορές βρίσκεται νεκρός μέσα σε ένα βυθισμένο σαπιοκάραβο, στα χερσαία σύνορα, στο σκοτεινό δρόμο του ταξικού- οικονομικού πολέμου. Η σύγχρονη βαρβαρότητα του δυτικού πολιτισμού απογυμνώνει την ύπαρξή του εγκλείοντας την μέσα στα σύγχρονα στρατόπεδα συγκεντρώσεως με την καθοδήγηση φυσικά των «ειρηνευτικών στρατών» της Δύσης. Το μεταναστευτικό αναδεικνύεται πλέον ως το μείζον- φλέγον πρόβλημα, ως απόρροια του καπιταλισμού και του ιμπεριαλισμού που επανεμφανίζονται και πάλι δυναμικά και ετοιμοπόλεμα ως προς την εξυπηρέτηση των συμφερόντων των ισχυρών. Ο μετανάστης- προλετάριος είναι η ταυτότητα αυτού του προβλήματος και το δομικό στοιχείο του σύγχρονου ολοκληρωτισμού. Η οικονομική πολιτική που ακολουθείται από το παγκόσμιο κεφάλαιο έχει ως τελικό στόχο το σχηματισμό τεράστιας μάζας φθηνού εργατικού δυναμικού, δίχως μόνιμες σχέσεις εργασίας, δίχως δικαιώματα. Άνθρωποι εξαναγκασμένοι και ωθούμενοι σε μία κατάσταση συνεχούς κινητικότητας: από τα στρατόπεδα συγκεντρώσεως στη «μαύρη» εργασία των αστικών κέντρων και από εκεί στις εκάστοτε απελάσεις και στις συνεχείς επανεισόδους… Ο «εσωτερικός» πια εχθρός είναι ο μετανάστης ως ο ιθύνων της διατάραξης της εθνικής ενότητας.

Ως διακύβευμα λοιπόν της παγκόσμιας πολιτικής του καπιταλισμού κρίνεται η πάλη για την ένταξη- ενσωμάτωση των μεταναστών στην εκάστοτε χώρα υποδοχής με μέριμνα για στέγαση, σίτιση και δικαίωμα στην εργασία. Απαιτείται συλλογική βοήθεια ως προς την εκπαίδευσή τους με συντονισμένες προσπάθειες για τη δημιουργία τάξεων υποδοχής και εκμάθησης της γλώσσας για μαθητές και ενήλικες, όπως και η ύπαρξη προγραμμάτων εκμάθησης της μητρικής τους γλώσσας.

Η συνοπτική λοιπόν ανασκόπηση της ιστορικής ύπαρξης των στρατοπέδων συγκεντρώσεως μας επιβεβαιώνει για τον αέναο ρου των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας, τα οποία ραντίζουν ασταμάτητα με μελάνι το λευκό χαρτί της ιστορικής συγγραφής. Και αυτό το μαύρο μελάνι βουτά στην ψυχή μας έναν απαισιόδοξο προβληματισμό για το εφικτό της αρμονικής συνύπαρξης των ανθρώπων στην επέκεινα πορεία της ανθρώπινης ύπαρξης, καθώς η κατάφωρη παραβίαση των ανθρώπινων δικαιωμάτων ταυτίζεται με την απόλυτη αγριότητα κατά των ανθρώπινων υπάρξεων και με την απόλυτη υποβάθμιση της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.

Εν κατακλείδι, τα στρατόπεδα συγκεντρώσεως ως χώροι βασανιστηρίων ισοδυναμούν με την απάνθρωπη μεταχείριση, με την ανθρωποκτονία εκ προθέσεως, και ως εκ τούτου εμπίπτουν και επιβάλλεται να εμπίπτουν στα πλαίσια του Διεθνούς Δικαίου.