Θ. Ντόρρος: Ο Πύργιος που εισήγαγε τον μοντερνισμό στην Ελληνική ποίηση

Για μια ακόμα φορά η Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Πύργου διοργάνωσε μια εκδήλωση υψηλού επιπέδου που κατατάσσεται στην ευρύτερη προσπάθεια που καταβάλλει για την ανάδειξη της Ιστορίας, Λογοτεχνίας, Τέχνης και Πολιτισμού της Ηλείας…

Αυτό συνέβη το απόγευμα της περασμένης Τετάρτης όπου στον χώρο της (Γερμανού και Μυρτίλου), φιλοξενήθηκε η εκδήλωση- αφιέρωμα «Θεόδωρος Ντόρρος: Ο άλλοτε γνωστός και ως Θεόδωρος Τραμπαδώρος – Ένας Πύργιος στην Ποιητική Πρωτοπορία του 1930»

Κατά την διάρκεια της εκδήλωσης το κοινό είχε την ευκαιρία να γνωρίσει στοιχεία για την ζωή και το λιτό –είναι η αλήθεια έργο- του Θεόδωρου Ντόρου που είχε ρίζες από την Ηλεία και συγκαταλέγεται στην ελληνική πρωτοπορία, αφού με την ποιητική του συλλογή «Στου Γλυτωμού το Χάζι» (Παρίσι 1930, 1931) θεωρείται ότι εισάγει, κατά τρόπο ολοκληρωμένο, το μοντερνισμό (σ.σ. σουρεαλισμό – υπερρεαλισμό) στην ελληνική ποίηση. Αυτό ένα χρόνο πριν τη «Στροφή» του Γ. Σεφέρη (το 1931), με τον τεράστιο αντίκτυπο, τρία χρόνια πριν τα Ποιήματα του Νικολάου Καλαμάρη ή Κάλας (το 1933) και πέντε χρόνια πριν την Υψικάμινο του Ανδρέα Εμπειρίκου (το 1935)…

Όπως ειπώθηκε και κατά την διάρκεια της εκδήλωσης αν ο Ντόρρος είχε επιλέξει να μείνει στην Ελλάδα, θα είχε προφανώς διαφορετική θέση και αναγνώριση στο Ελληνικό ποιητικό στερέωμα…

Η εκδήλωση ξεκίνησε με τον πρόεδρο του ΔΣ της Βιβλιοθήκης Αθανάσιο Φωτόπουλο, ιστορικό, καθηγητή Πανεπιστημίου, να παίρνει το λόγο αναπτύσσοντας ομιλία με θέμα «Υπερρεαλισμός και Ελληνική Πρωτοπορία», τονίζοντας, μεταξύ άλλων, ότι «Ο Οδυσσέας Ελύτης αναφέρει τον Ντόρρο στους μοντέρνους ενώ ο λογοτέχνης Κίμων Μιχαηλίδης σε κείμενο του τον κατατάσσει πρώτο υπερρεαλιστή χρονολογικά στην Ελλάδα, που νομίζω ότι είναι η πεμπτουσία της προσφοράς του Ντόρρου στα Γράμματα. Ο ίδιο αναφέρει πως ο Ντόρρος έδωσε πρώτος το σύνθημα για τη δημιουργία μιας Τέχνης περισσότερο αληθινής και περισσότερο ανθρώπινης. Ο τρόπος που μας φανερώνει τους προβληματισμούς τον κάνουν να μην μοιάζει καθόλου με τους προκατόχους του».

Ο κ. Φωτόπουλος ανέφερε επίσης πως στις σκέψεις του ΔΣ της Βιβλιοθήκης ήταν η έκδοση και προσφορά στο κοινό της μοναδικής ποιητική συλλογή «Στου Γλυτωμού το Χάζι» (Παρίσι 1930, 1931), που εξέδωσε ο Ντόρρος και θεωρείται ότι εισάγει το μοντερνισμό στην ελληνική ποίηση… «Μόνο που αυτό είναι αδύνατον λόγω πνευματικών δικαιωμάτων, αφού δεν έχουν ακόμα συμπληρωθεί 70 χρόνια από το θάνατο του» σχολίασε ο κ. Φωτόπουλος.

Ακολούθως ο Οικονομολόγος-Ιστορικός (ΜΑ), Διονύσιος Τραμπαδώρος, μίλησε με θέμα «Βιογραφικά και άλλα στοιχεία για τον Θεόδωρο Ντόρρο». «Ο Θεόδωρος Ντόρρος γεννήθηκε στις 3 Μαΐου 1895 και ήταν γιός του Πυργίου Λεωνίδα Τραμπαδώρου και της Θεοδώρας Κωστοπούλου, από την πόλη των Πατρών, ανιψιάς του Δημητρίου Γούναρη, και εγγονός του Θεόδωρου Τραμπαδώρου, από τη Δίβρη Ηλείας και της Χρυσάνθης Ζάγκλαρη, επίσης από τη Δίβρη. Η οικογένεια του Θεόδωρου Τραμπαδώρου ήταν οικογένεια ποτοποιών και εμπόρων η οποία μετά την έλευσή της στον Πύργο, από τη Δίβρη, στα τέλη της δεκαετίας του 1820, ανέπτυξε έντονη επιχειρηματική δράση. Το σπίτι της οικογένειας, στον Πύργο, ήταν στην συνοικία «Αλώνια» του Πύργου, ενώ στη Δίβρη ήταν στην περιοχή Τραμπαδωραίικα των Γκρουστάδων. Μετά την Πάτρα ο Θεόδωρος Ντόρρος ακολούθησε την οικογένεια του στη Νέα Υόρκη όπου και δραστηριοποιηθήκαν λειτουργώντας επιχείρηση νυφικών ειδών. Είχε αποφασίσει να ασχοληθεί με το επάγγελμα του κινηματογραφικού συγγραφέα (σεναριογράφου), με σκοπό στη συνέχεια να ασχοληθεί και με τη δημιουργική γραφή. Παρά το γεγονός ότι ο Ντόρρος εξελίχθηκε σε επιτυχημένο επιχειρηματία, ποτέ δεν έπαψε να θεωρεί τον εαυτόν του συγγραφέα και την ενασχόλησή του με την γραφή ως κρυφό πάρεργο. Το 1922 ο ποιητής επισκέφτηκε το Παρίσι και παρ΄ό,τι το ταξίδι του Ντόρρου είχε επαγγελματικό χαρακτήρα είναι σίγουρο ότι επηρεάστηκε αφού εκείνη την εποχή στον παρισινό πνευματικό και καλλιτεχνικό ορίζοντα. Ήταν τότε (περί το 1923-1924), που γνώρισε τον Θράσο Καστανάκη, με τον οποίο συνδέθηκε με βαθειά φιλία, αλλά και μια κοπέλα, την Σούζαν Μπερτράν, η οποία έμελλε να γίνει η σύζυγός τους και τραγική συνοδοιπόρος του μέχρι την κοινή τους αυτοκτονία τον Οκτώβριο του 1954, στη Γαλλία. Στο Παρίσι έγραψε και το μοναδικό ποιητικό του πόνημα».

Τέλος ο ομότιμος καθηγητής  Νεοελληνικής Λογοτεχνίας στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Θεοδόσης Πυλαρινός, έκλεισε τον κύκλο των ομιλιών κάνοντας αναφορά στο λογοτεχνικό έργο του Θεόδωρου Ντόρρου.

Ανάμεσα στις ομιλίες που ακούστηκαν στην προχθεσινοβραδινή εκδήλωση, ποιήματα του Θ. Ντόρρου διάβασε ο Φιλόλογος – Ιστορικός (ΜΑ) Αυγερινός Αναστασόπουλος.