Πολιτισμός Συνεντεύξεις

Μαριάννα Κοντούλη για το θεατρικό έργο Zyklon ή Το Πεπρωμένο: «Απελευθερώνεται η ψυχή μου…»

Το Zyklon ή Το Πεπρωμένο, είναι το ενδέκατο κατά σειρά  θεατρικό έργο του Θανάση Τριαρίδη που ανεβαίνει στη σκηνή, και παρουσιάζεται για πρώτη φορά στο κοινό της Ηλείας. Με το έργο του ο συγγραφέας αφυπνίζει για ακόμα μια φορά συνειδήσεις και ανακαλεί μνήμες του Ολοκαυτώματος στο σήμερα.

Η σκηνοθετική ματιά της Μαριάννας Κοντούλη μας προκαλεί να αντιμετωπίσουμε ανείπωτα στοιχεία του εαυτού μας, που μόνοι εμείς διακρίνουμε στον ψυχικό μας καθρέφτη.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Για την καταπληκτική αυτή παράσταση μιλά στην «Πατρίς» η σκηνοθέτις Μαριάννα Κοντούλη.

ΕΡ: Πώς και γιατί επιλέξατε  κα. Κοντούλη την Γαστούνη και το Κουρβισιάνειο  για την παράστασή σας;

Η επιλογή της Γαστούνης, ήταν καθαρά δική μου απόφαση, καθώς συνδέομαι με την πόλη συναισθηματικά. Όλα ξεκίνησαν πριν από 2 περίπου χρόνια, όταν μια ομάδα ανθρώπων με πολύ αγάπη για το θέατρο με κάλεσε να τους σκηνοθετήσω. Το αποτέλεσμα ήταν η θεατρική παράσταση “Αχ αυτά τα Φαντάσματα” του Εντουάρντο Ντε Φιλίππο, μια εμπειρία που μου άφησε πολύ δυνατές και γλυκές αναμνήσεις. Νιώθω, λοιπόν, μεγάλη χαρά και συγκίνηση που μου δίνεται ξανά η ευκαιρία να ανέβει παράσταση μου στο Κουρβισιάνειο Θέατρο, έναν χώρος που αγαπώ, έναν χώρος με πολύ ζεστή ενέργεια. Και με την ευκαιρία που μου δίνετε, θα ήθελα να αναφέρω πως με την ομάδα εκείνη των “φαντασμάτων”, πιο ανανεωμένη και με καινούργιο όνομα, με την θεατρική ομάδα, πλέον, του συλλόγου Φευγάτοι εκτός δρόμου ετοιμάζουμε την κωμωδία “Φήμες λένε…” για να ανέβει στην Γαστούνη αρχές Απριλίου.

 

ΕΡ: Με την παράσταση Zyklon ξεκινάτε χειμερινή περιοδεία;

 

Η παράσταση Zyklon ή το Πεπρωμένο παίχτηκε την περσινή θεατρική σαιζόν στη θέατρο Faust στην Αθήνα, με εξαιρετική επιτυχία, κάτι που συνέβαλε στην απόφαση μας να συνεχίσουμε το μαγικό αυτό ταξίδι μας οργανώνοντας για φέτος μια χειμερινή περιοδεία, ανά την Ελλάδα.

 

 

ΕΡ: Τι σας γοήτευσε κα. Κοντούλη στο συγκεκριμένο κείμενο, δεδομένου ότι πρώτη φορά σκηνοθετείτε έργο του Θανάση Τριαρίδη;

Ναι, παρ’ όλο που έχω παρακολουθήσει όλα τα έργα του που έχουν μεταφερθεί στο θέατρο, είναι η πρώτη φορά που σκηνοθετώ ένα από αυτά. Η πρώτη μου επαφή με το Zyklon ήταν το 2015 όταν το ανέβασε στην Θεσσαλονίκη ο Γιάννης Παρασκευόπουλος. Από εκείνη τη στιγμή μου δημιουργήθηκε μια αίσθηση αμήχανη που με προβλημάτισε. Αυτή είναι άλλωστε και μια ιδιαιτερότητα των έργων του Θανάση Τριαρίδη που αγαπώ πολύ. Ο ίδιος σε οδηγεί κάθε φορά με τον ξεχωριστό τρόπο γραφής του στην απελευθέρωση της ψυχή σου.

ΕΡ: Ο Τριαρίδης, επιτρέψτε μου την έκφραση, θέτει «κόκκινες γραμμές» εκφράζοντας την επιθυμία του πως κατά τη διάρκεια του έργου, δεν θέλει να συναντηθούν τα βλέμματα των δύο πρωταγωνιστών. Αλήθεια, είναι εφικτό δραματουργικά αυτό;

Η μεγαλύτερη σκηνοθετική πρόκληση του έργου υπήρξε για μένα η απόδοση των συνθηκών, του εγκλωβισμού των παικτών σε συνδυασμό με το γεγονός ότι δεν μπορούν να αντικρύσουν ο ένας τον άλλον, αυξάνοντας έτσι την αγωνία τους και παρασύροντάς τους σε άγνωστες πτυχές του εαυτού τους. Με βάση αυτή την σκηνοθετική πρόκληση διατήρησα την επιθυμία του συγγραφέα να μην συναντηθούν τα βλέμματα των δύο χαρακτήρων κατά την διάρκεια του έργου ενώ, δεν συνέβη το ίδιο με την οδηγία του συγγραφέα να παραμείνουν καθηλωμένοι στις θέσεις τους, ο Ω και η Δ, σε όλη την διάρκεια του παιχνιδιού.

ΕΡ: Ο φόβος δηλαδή είναι κάτι σαν παιχνίδι που μπορεί να μετατραπεί σε ευτυχία, σε λύτρωση;

Ο φόβος δεν είναι παιχνίδι. Ένα παιχνίδι όμως είναι ικανό να γεννήσει τέτοιο φόβο, ώστε να μας βάλει στην διαδικασία να ανακαλύψουμε στοιχεία του εαυτού μας, που θα μας οδηγήσουνε σε μια λυτρωτική ευτυχία. Άλλωστε, όπως έχει πει και ο Θανάσης Τριαρίδης ακόμα και «μέσα στο σκοτάδι μπορούμε να τολμήσουμε την αγάπη».

ΕΡ: Το Zyklon είναι ένα παιχνίδι προσομοίωσης ή  η ζοφερή πραγματικότητα; Τι θα δουν οι θεατές;

Η ερώτησή σας είναι το στοίχημα των θεατών της παράστασης για μένα. Αν κάποιος δει την παράσταση πιστεύοντας πως είδε ένα παιχνίδι, τότε το δικό μου στοίχημα έχει χαθεί. Αν κάποιος δει κάτι που έχει αφήσει πίσω του το παιχνίδι κι έχει γίνει επώδυνο, επικίνδυνο και απειλητικό για την διανοητική του τάξη, τότε ίσως η προσπάθειά μου ίσως να μην είναι μάταιη. Η σκηνοθετική μου ματιά είχε επικεντρωθεί στο ίδιο το παιχνίδι που διαδραματίζεται στο έργο, κυριολεκτικά και κυρίως μεταφορικά. Ερωτήματα όπως : Τι είδους παιχνίδια έχει παίξει η ανθρωπότητα μέσα στην Ιστορία, πώς κατευθύνουμε τους γύρω μας χειραγωγώντας το μυαλό τους αλλά κυρίως το πώς καταφέρνουμε εμείς οι ίδιοι να επιβιώσουμε συναισθηματικά και ψυχικά με τα «παιχνίδια» του μυαλού μας, αποτέλεσαν τον πυρήνα της σκέψης μου.

ΕΡ: Το πεπρωμένο τελικά, μετατρέπεται σε απέπρωτο;

Ολοκληρώνοντας τις πρόβες με τους συνταξιδιώτες μου και έχοντας πια αγκυροβολήσει  στην ουσία του κειμένου, κατέληξα να παραδεχτώ στον εαυτό μου πως αυτό που από την αρχή μου προκαλούσε το άβολο συναίσθημα της αμηχανίας ήταν και κάτι που πάντοτε έκρυβα τόσο καλά μέσα μου που σχεδόν το είχα ξεχάσει. Η  ανάγκη μας να αγαπήσουμε και να αγαπηθούμε! Μια ανάγκη που η ακούσια απομόνωσή μας, η μοναξιά της καθημερινότητάς μας, ο εγκλωβισμός μας στις δύσκολες καταστάσεις που βιώνουμε, την μεταμορφώνουν σε λυσσασμένο θηρίο έτοιμο να κατασπαράξει τα σωθικά μας. Ένα λυσσασμένο θηρίο που υποτάσσεται στο Πεπρωμένο και κατορθώνει σε ένα παιχνίδι του μυαλού μας να μεταμορφωθεί σε μια Αγάπη που είναι το αντίθετο της Αλήθειας. Ναι, το απέπρωτο μπορεί να γίνει πεπρωμένο!

ΕΡ: Τα τελευταία χρόνια έχετε περάσει στα μονοπάτια της διδασκαλίας θεάτρου και κινηματογράφου..

Είναι αλήθεια ότι παράλληλα με την σκηνοθεσία, τα τελευταία χρόνια ασχολούμαι και με την διδασκαλία θεάτρου και κινηματογράφου. Ένα βασικό στοιχείο που αποτελεί δημιουργικό κίνητρο για μένα, είναι η διδασκαλία της τεχνικής του συστήματος του Στανισλάφσκι. Άλλωστε, ο ρεαλισμός κι η αληθοφάνεια είναι στοιχεία που υιοθετώ και αντιπροσωπεύουν την σκηνοθετική μου αντίληψη.

ΕΡ: Έχετε περάσει και από την τηλεόραση ως βοηθός του Πάνου Κοκκινόπουλου στα «Μαύρα Μεσάνυχτα». Σήμερα μπορούμε να μιλάμε μέσω της δραματουργίας για καλές τηλεοπτικές σειρές;

Είχα την τύχη να συνεργαστώ με τον Πάνο Κοκκινόπουλο στα Μαύρα Μεσάνυχτα και η αλήθεια είναι ότι σήμερα διακρίνω μια διαφορετική προσέγγιση στην δραματουργία των τηλεοπτικών σειρών. Αυτό δε σημαίνει ότι δεν υπάρχουν αξιόλογοι σεναριογράφοι, οι οποίοι θα μπορούσαν να αναδειχθούν υπό διαφορετικές κοινωνικο-πολιτικές συνθήκες.

ΕΡ: Και στον κινηματογράφο έχετε παρουσιάσει 2 μικρού μήκους ταινίες “Και η φλόγα καίει τα σωθικά μας” (2010) και “Στιγμή” (2007). Υπάρχει στα σχέδιά σας κάτι καινούργιο;

Τελευταία παραδέχτηκα στον εαυτό μου ότι λατρεύω τον κινηματογράφο, μ’ αρέσει η τηλεόραση αλλά αυτό που αγαπώ πραγματικά και μ’ έχει κερδίσει είναι το θέατρο. Αυτό λοιπόν που είναι στα άμεσα σχέδια μου είναι μια ακόμα θεατρική παράσταση.

Όλη η επικαιρότητα