«Απέ, μπίτι…» Λέξεις που μόνο στην Ηλεία χρησιμοποιούμε

Είναι λέξεις οικείες στους Ηλείους και στους Πελοποννήσιους γενικότερα, μιας και χρησιμοποιούνται καθημερινά, από τα πολύ παλιά χρόνια.  Όμως σε έναν επισκέπτη από άλλο μέρος της Ελλάδας μπορεί να φαίνονται άγνωστες και παράξενες.

Ιδού μερικά από τα χαρακτηριστικά της όμορφης πελοποννησιακής «διαλέκτου».

απάνου, κάτου, χάμου = απάνω, κάτω, χάμω
απέ = κατόπιν
αυτού =εκεί
(ε)τότενε ή (ε)τότενες = τότε
ταχιά = αύριο
ψε(ς) = χτες
μπίτι = εντελώς
μπίτι παλιός = εντελώς, δηλαδή πολύ παλιός
ταχιά = αύριο
έδεκει = εκεί ακριβώς
έδευτου = εκεί ακριβώς
εδεπά = εδώ σε αυτό το σημείο
(ε)τότενε ή (ε)τότενες = τότε
ολούθε ή ουλούθε = παντού, ή από παντού ή προς όλες τις κατευθύνσεις
παρακατ-ίτσα = παρακάτω
ούθε = όπου (ή από), π.χ. πάαινε ούθε
Αρούκατος= άτσαλος
Κούκλα = καλαμπόκι
Δώθενε = από εδώ
Αδειάζω = ευκαιρώ
Αλυκτάω = γαυγίζω
Βούκινο = το έμαθε όλος ο κόσμος
Λακάω = φεύγω τρέχοντας.
αγγλάδω = πολύ ατημέλητη γυναίκα
αγκρουμάζουμαι= κρυφακούω
αγρικώ= Καταλαβαίνω
ανακλαρίζομαι= τεντώνομαι
γελούσης=γελαστός
γκέκας=όνομα σκύλου
γροθάρι=μικρή ελιά
έγκωσα=κόμπιασα
ευτούνος, -η,- ο= αυτός- ή- ό
ζαλιά (η)= φορτίο στην πλάτη