Νέο νομοσχέδιο μετανάστευσης: Οι αγρότες της Ηλείας κρατούν την ανάσα τους

Στην τελική ευθεία για ψήφιση στη Βουλή μπαίνει το νέο νομοσχέδιο για τη μετανάστευση, το οποίο έχει προκαλέσει έντονο ενδιαφέρον και ανησυχία στον πρωτογενή τομέα.

Οι παραγωγοί, ειδικά στις περιοχές της Ηλείας, της Αχαΐας και της Μεσσηνίας, όπου οι καλλιέργειες βασίζονται σχεδόν αποκλειστικά σε εργάτες γης από τρίτες χώρες, παρακολουθούν τις εξελίξεις με συγκρατημένη ελπίδα αλλά και βαθύ σκεπτικισμό.

Το νομοσχέδιο, που στοχεύει -σύμφωνα με την κυβέρνηση- στη «ρύθμιση και ορθολογική διαχείριση της μεταναστευτικής πολιτικής», προβλέπει αυστηρότερους όρους παραμονής, ταχύτερες διαδικασίες επιστροφής, αλλά και την προσπάθεια δημιουργίας ενός πιο ελεγχόμενου πλαισίου για τους μετακλητούς εργάτες. Ωστόσο, στο πεδίο της αγροτικής παραγωγής, η πραγματικότητα μοιάζει να απέχει δραματικά από τη θεωρία.

«Κάναμε όλα τα νόμιμα, αλλά οι εργάτες δεν ήρθαν ποτέ»

Ο Δημήτρης Τσάκωνας, πρόεδρος της Ομάδας Παραγωγών Εσπεριδοειδών Τραγανού «Δίας», μιλά με απογοήτευση αλλά και με αφοπλιστική ειλικρίνεια για την κατάσταση που αντιμετωπίζουν οι παραγωγοί της περιοχής: «Το θέμα με τη μετανάστευση είναι πολύ σοβαρό -ειδικά όσον αφορά τους εργάτες γης. Η αλήθεια είναι πως είναι δύσκολο να βρεθεί λύση. Προσωπικά, έχω καταθέσει εδώ και δύο χρόνια αιτήσεις για επτά εργάτες, όσους μας δικαιολογεί το ΟΣΔΕ και, μέχρι σήμερα δεν έχει έρθει ούτε ένας. Κι όμως, έχω ήδη πληρώσει τα μισθώματα των σπιτιών στα οποία θα έμεναν, όπως προβλέπει ο νόμος. Παρ’ όλα αυτά, οι διαδικασίες έχουν “παγώσει” και κανείς δεν μας εξηγεί γιατί. Όλο κάπου κολλάει η υπόθεση, χωρίς να γνωρίζουμε πού ακριβώς».

Η ανασφάλεια αυτή κορυφώνεται καθώς η συγκομιδή των πορτοκαλιών είναι προ των πυλών, ενώ μέσα στις επόμενες εβδομάδες ξεκινά η συγκομιδή της φράουλας αλλά και των ελαιοδέντρων -καλλιέργειες που απαιτούν μεγάλο αριθμό εργατών, έμπειρων και διαθέσιμων σε συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.

«Τώρα ξεκινά η συγκομιδή πορτοκαλιών· μεθαύριο, θα ξεκινήσει η συγκομιδή φράουλας ή ελιάς. Πώς θα γίνουν όλα αυτά, όταν όλοι οι εργάτες θεωρούνται παράνομοι; Κι αυτό όχι επειδή εμείς δεν τηρούμε τον νόμο, αλλά γιατί καθυστερούν οι διαδικασίες και οι μετακλητοί εργάτες δεν έρχονται ποτέ. Δεν ξέρουμε γιατί. Μας λένε ότι φταίει η γραφειοκρατία, ότι λείπουν υπογραφές, ότι άλλαξε κάτι στο σύστημα. Ό,τι κι αν ισχύει, το αποτέλεσμα είναι ένα: δεν βρίσκουμε χέρια να δουλέψουμε», σημειώνει ο κ. Τσάκωνας.

Η αβεβαιότητα των παραγωγών

Το νέο νομοσχέδιο επιχειρεί να θέσει «σαφείς κανόνες» για τη νόμιμη είσοδο εργατών από τρίτες χώρες, όμως για τους παραγωγούς το ζητούμενο είναι πιο απλό: να μπορούν να εξασφαλίσουν εργατικό δυναμικό την ώρα που το χρειάζονται.

«Συνεχώς έχουμε καινούργια νομοσχέδια για τους εργάτες γης από τρίτες χώρες», εξηγεί ο πρόεδρος της Ομάδας Δίας. «Αλλά κάθε φορά που κάτι αλλάζει, όλες οι διαδικασίες παγώνουν. Δεν ξέρω πού κολλάει το ζήτημα -δεν είμαι αρμόδιος να το ψάξω. Εκείνο που ξέρω όμως είναι ότι, αν δεν λυθεί σύντομα, οι παραγωγοί θα βρεθούν σε αδιέξοδο. Δεν βρίσκουμε εργατικά χέρια κι αυτό σημαίνει ότι δεν μπορούμε να δουλέψουμε».

Η αναμονή για την ψήφιση του νομοσχεδίου συνοδεύεται από επιφυλακτικότητα αλλά και από μια δόση ρεαλιστικής ελπίδας: «Περιμένουμε να δούμε πώς θα εξελιχθεί και αν πράγματι θα λειτουργήσει αυτό το νομοσχέδιο. Αν όντως αποδώσει, θα είναι κάτι πολύ θετικό -ειδικά για εμάς τους παραγωγούς που ζητάμε εδώ και χρόνια να μπει μια τάξη και να έρθουν επιτέλους οι εργάτες που έχουμε ανάγκη», καταλήγει ο Δημήτρης Τσάκωνας.

Ανάμεσα στη νομοθεσία και το χωράφι

Το χάσμα ανάμεσα στη νομοθετική πρόθεση και την πραγματικότητα της παραγωγής παραμένει βαθύ. Οι παραγωγοί έχουν να αντιμετωπίσουν όχι μόνο τις καιρικές προκλήσεις, το αυξανόμενο κόστος παραγωγής και τη διεθνή πίεση των τιμών, αλλά και τη γραφειοκρατία ενός κράτους που δυσκολεύεται να προσαρμοστεί στις ανάγκες της εποχής. Το νέο νομοσχέδιο υπόσχεται ευελιξία και ταχύτερες διαδικασίες. Όμως, όπως λένε οι ίδιοι οι αγρότες, «οι υποσχέσεις δεν μαζεύουν πορτοκάλια». Η πραγματική κρίση θα φανεί στα χωράφια -εκεί όπου κάθε μέρα που χάνεται, ισοδυναμεί με χαμένη παραγωγή και, εν τέλει, χαμένο εισόδημα.